Minęły czasy, gdy wykorzystanie teleinformatyki w placówkach opieki zdrowotnej kojarzyło się przede wszystkim z telemedycyną. I chociaż ten segment usług, w dużej mierze za sprawą obostrzeń pandemicznych, mocno w ostatnich latach się rozwinął, to oprogramowanie i sprzęt komputerowy stały się już dzisiaj nieodłącznym elementem działań we wszystkich niemalże obszarach sektora medycznego.

Źródło: VIII edycja Badania stopnia informatyzacji podmiotów wykonujących działalność leczniczą, Centrum e-Zdrowia, 2025

Jak ocenia portal Statista, wartość globalnego rynku medycyny cyfrowej zwiększyła się w ciągu ostatnich lat trzykrotnie – w 2019 r. wynosiła 175 mld dol., a na koniec 2025 r. osiągnie 660 mld dol. Z przygotowanego przez Deloitte raportu „2025 Global Health Care Outlook” wynika, że prawie trzy czwarte (72 proc.) liderów sektora ochrony zdrowia na świecie będzie w tym roku traktować inwestycje w cyfryzację priorytetowo. Motywacja do działań w tym obszarze wynika zarówno z samego postępu technologicznego, jak i ze zmiany potrzeb dotyczących zakresu i sposobów świadczenia opieki zdrowotnej.

Z kolei według prognoz Grand View Research zapotrzebowanie na rozwiązania informatyczne będzie napędzać w coraz większym stopniu rozwój elektronicznej dokumentacji medycznej. Pod względem dostępu do niej, jak wynika z raportu OECD „Health at a Glance: Europe 2024”, Polska zajmuje piąte miejsce w Europie. Placówki medyczne w naszym kraju mogą się podłączyć do prowadzonej przez Centrum e-Zdrowia Platformy P1, a pacjenci mogą korzystać z Internetowego Konta Pacjenta, przy czym w powszechnym użyciu są e-recepty i e-skierowania.

Brakuje specjalistów

Coraz więcej przedstawicieli polskiego sektora ochrony zdrowia zdaje się dostrzegać korzyści z cyfryzacji. Jednak jeszcze ponad połowa (53 proc.) placówek uczestniczących w zrealizowanej przez Centrum e-Zdrowia VIII edycji „Badania stopnia informatyzacji podmiotów wykonujących działalność leczniczą” oceniła swoją dojrzałość cyfrową jako przeciętną. Ocenę wysoką i bardzo wysoką wystawiło sobie jedynie 22,2 proc. badanych podmiotów.

Za główną barierę utrudniającą rozwój cyfryzacji uznano brak wystarczających środków finansowych – na ten czynnik wskazało 82,1 proc. respondentów. Na kolejnych miejscach znalazły się: niewystarczające kompetencje cyfrowe pracowników (47,4 proc. odpowiedzi), opór ze strony personelu medycznego (35,2 proc.) oraz problemy i obawy związane z bezpieczeństwem IT i ochroną danych (30,3 proc.). Dla prawie jednej piątej (19,2 proc.) przeszkodą są problemy z dostawcą systemu informatycznego.

Z opublikowanego w tym roku przez CeZ raportu wynika, że za niedostateczne tempo cyfryzacji jednostek medycznych w naszym kraju mogą też odpowiadać braki kadrowe. Wewnętrzny zespół do obsługi informatycznej posiada tylko 37,4 proc. wszystkich podmiotów leczniczych. Najlepiej pod tym względem wypadają szpitale – własny dział IT ma 82,6 proc. z nich. W grupie 35,5 proc. wszystkich przebadanych placówek ochrony zdrowia nie funkcjonuje żaden zespół IT a obsługa informatyczna jest realizowana w całości przez podmiot zewnętrzny. Są nawet takie sytuacje (w 27,1 proc. przypadków), że obsługa IT jest wykonywana przez kadrę medyczną.