Co i dla kogo zmienia akt o usługach cyfrowych?

AUC dotyka praktycznie każdej osoby czy podmiotu, które są aktywne w internecie. Z tym, że nie każdego w taki sam sposób.

Dostawcy hostingu: dodatkowe obowiązki

Niezależnie od ogólnych obowiązków wskazanych powyżej, przed dostawcami usług hostingu postawiono dodatkowo trzy następujące wymogi: powinni wdrożyć mechanizmy umożliwiające dowolnej osobie zgłoszenie im obecności w ich usłudze określonych informacji, które dana osoba uważa za treści nielegalne; powinni uzasadniać odbiorcom usług decyzje w zakresie nakładania na nich ograniczeń w związku z zamieszczeniem w serwisie nielegalnych treści lub treści niezgodnych z warunkami usługi (takich jak ograniczenie widoczności informacji, zawieszenie, zakończenie lub inne ograniczenie płatności pieniężnych, zawieszenie lub zakończenie świadczenia usług, zawieszenie lub zamknięcie konta odbiorcy usługi). Wymóg trzeci nakłada na nich obowiązek informowania organów ściągania w przypadku powzięcia podejrzenia, że popełniono, popełnia się lub może dojść do popełnienia przestępstwa zagrażającego życiu lub bezpieczeństwu osoby.

Z kolei dostawcy platform internetowych, tj. serwisów hostingowych, gdzie usługa klasycznego hostingu jest połączona z możliwością publicznego rozpowszechniania informacji na żądanie odbiorcy usługi, powinni dodatkowo – niezależnie od obowiązków obejmujących wszystkich hostingodawców – spełnić szereg kolejnych wymogów, począwszy od „zapewnienia odbiorcom usługi dostępu do wewnętrznego systemu rozpoznawania skarg na decyzje dotyczące usunięcia lub uniemożliwienia dostępu do informacji lub ograniczenia ich widoczności, zawieszenia lub zakończenia świadczenia usługi, zawieszenia lub zamknięcia konta, zakończenia lub ograniczenia w inny sposób możliwości monetyzacji informacji; rozpoznawanie skarg nie może następować w sposób całkowicie zautomatyzowany – proces powinien być poddany nadzorowi odpowiednio wykwalifikowanego personelu dostawcy platformy internetowej”.

Dostawcy platform internetowych dodatkowo powinni udostępnić w swoich serwisach informacje o możliwości skorzystania przez odbiorców z usługi pozasądowego rozstrzygania sporów, jak też przestrzegać zakazu stosowania tzw. dark patterns, czyli projektowania, organizowania lub obsługiwania interfejsów internetowych w sposób, który wprowadza w błąd odbiorców usługi lub nimi manipuluje lub w inny istotny sposób zakłóca lub ogranicza zdolność odbiorców usługi do podejmowania wolnych i świadomych decyzji.

Warto podkreślić, że jeśli na platformach internetowych prezentowane są reklamy, należy po pierwsze zapewnić odbiorcom możliwość ustalenia – w stosunku do każdej konkretnej, prezentowanej indywidualnie reklamy i w czasie rzeczywistym – że mają do czynienia z reklamą, w czyim imieniu jest prezentowana i kto za nią płaci, jak również jakie główne parametry zostały wykorzystane do określenia, że ta konkretna reklama została zaprezentowana temu odbiorcy. Po drugie, należy przestrzegać zakazu prezentowania reklam opartych na profilowaniu z wykorzystaniem danych osobowych odbiorcy usługi, przy czym w przypadku małoletnich jest to zakaz całkowity, a w przypadku osób dorosłych jest to zakaz częściowy, gdzie zabronione jest wykorzystanie danych szczególnych kategorii w rozumieniu RODO (w tym danych dotyczących zdrowia, przekonań religijnych czy światopoglądowych),

I wreszcie, jeśli platformy umożliwiają konsumentom zawieranie z przedsiębiorcami umów na odległość, dostawcy platform powinni uzależnić dostęp przedsiębiorców do tych platform od przedstawienia przez nich szeregu informacji, w tym danych identyfikacyjnych i rejestrowych, rachunku bankowego oraz oświadczenie przedsiębiorcy co do zgodności oferowanych przez niego produktów lub usług z przepisami. Niektóre z tych informacji dostawcy platform powinni ponadto aktywnie zweryfikować korzystając z oficjalnie dostępnych baz danych lub interfejsów internetowych lub zwracając się do przedsiębiorcy z prośbą o przedstawienie dokumentów.

Czym są VLOP-y i VLOSE-y?

VLOP oznacza bardzo dużą platformę internetową (very large online platform), zaś VLOSE – bardzo dużą wyszukiwarkę (very large online search engine). Podmioty te, z uwagi na ryzyko systemowe, jakie generują, obwarowano najdalej idącymi regulacjami. Niemniej, kategoria ta jest dość wąska, bo kryteria, jakie muszą być spełnione, aby uzyskać status VLOP lub VLOSE są ustawione wysoko (konieczne jest posiadanie co najmniej 45 milionów aktywnych użytkowników miesięcznie i formalne przyznanie statusu VLOP/VLOSE przez Komisję Europejską). W zasadzie chodzi tutaj więc jedynie o największych graczy, takich jak TikTok, YouTube, X (Twitter) czy LinkedIn.

VLOP-y i VLOSE-y mają następujące dodatkowe obowiązki: dokonywanie regularnej analizy ryzyka i wdrażanie środków mitygujących to ryzyko; współpraca z Komisją Europejską i koordynatorami usług cyfrowych, w tym współpraca w sytuacjach kryzysowych i wykonywanie wydanych w tym zakresie decyzji; regularne poddawanie się niezależnym audytom; specjalne wymogi dotyczące stosowanych systemów rekomendacji; specjalne wymogi dotyczące transparentności w zakresie reklam internetowych; ustanowienie wewnątrz swojej organizacji komórki nadzoru ws. monitorowania zgodności działalności z AUC; dodatkowe wymogi w zakresie publikacji sprawozdań; a także – last but not least – wnoszenie rocznych opłat nadzorczych…